Toplu tüketim yerlerinden alerjen bildirimi zorunlu hale geldi!
Gıda alerjileri, milyonlarca insan için ciddi sağlık riskleri oluşturabilmektedir. Bu nedenle Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yapılan düzenlemeler kapsamında, toplu tüketim yerlerinde tüketicilerin alerjen içerikleri hakkında açık ve doğru şekilde bilgilendirilmesi zorunlu hale getirilmiştir. Ayrıca 2026 yılında yürürlüğe alınan yeni uygulamalarla birlikte içerik ve beslenme bilgilerinin tüketiciye sunulmasına ilişkin yükümlülükler de genişletilmiştir.
Alerjen Bildirimi Neden Önemlidir?
Gıda alerjisi bulunan bireyler için çok küçük miktarlardaki alerjenler bile ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Bu nedenle tüketicilerin sipariş vermeden önce ürünün içerdiği alerjenleri öğrenebilmesi hayati önem taşımaktadır.
Alerjen bildiriminin amacı;
- Tüketicilerin güvenli gıda tercihinde bulunmasını sağlamak,
- Gıda alerjisine bağlı sağlık risklerini azaltmak,
- İşletmelerde şeffaflığı artırmak,
- Tüketici bilgilendirme yükümlülüklerini yerine getirmektir.
Hangi İşletmeleri Kapsıyor?
Alerjen bildirimi yükümlülüğü;
- Restoranlar
- Lokantalar
- Kafeler
- Oteller
- Yemekhaneler
- Kantinler
- Hastaneler
- Okullar
- Catering firmaları
- Hazır yemek hizmeti sunan diğer toplu tüketim işletmeleri
için geçerlidir.
Bildirim Nasıl Yapılabilir?
İşletmeler, tüketicilerin bilgiye kolayca ulaşabilmesini sağlayacak şekilde alerjen bilgilerini aşağıdaki yöntemlerden biri veya birkaçı ile sunabilir:
- Menü üzerinde,
- Dijital menülerde,
- Karekod (QR Kod) uygulamaları ile,
- Bilgilendirme panolarında,
- Yazı tahtalarında,
- Masalarda bulunan bilgilendirme kartlarında.
Önemli olan, tüketicinin sipariş vermeden önce bu bilgilere kolaylıkla erişebilmesidir.
Bildirilmesi Gereken 14 Temel Alerjen
Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği kapsamında aşağıdaki 14 alerjen grubunun tüketiciye bildirilmesi gerekmektedir:
- Gluten içeren tahıllar
- Kabuklu deniz ürünleri
- Yumurta
- Balık
- Yer fıstığı
- Soya
- Süt ve laktoz
- Sert kabuklu yemişler
- Kereviz
- Hardal
- Susam
- Kükürt dioksit ve sülfitler
- Acı bakla (Lupin)
- Yumuşakçalar (Midye, kalamar vb.)
2026 Yılında Neler Değişti?
Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından 2026 yılında uygulamaya alınan düzenlemelerle birlikte, özellikle ulusal zincir toplu tüketim işletmelerinde tüketicilere sunulan yiyecek ve içecekler için;
- Ürün içerik bilgileri,
- Alerjen bilgileri,
- Kalori ve beslenme bilgileri,
- Bazı ürünlerde kullanılan etin türü gibi ilave bilgiler
menüler veya dijital platformlar üzerinden tüketiciye sunulmaya başlanmıştır. Amaç, tüketicilerin daha bilinçli ve güvenli tercihler yapabilmesini sağlamaktır.
İşletmeler İçin Öneriler
Yeni düzenlemelere uyum sağlamak isteyen işletmelerin;
- Menülerini alerjen açısından analiz etmeleri,
- Reçetelerini güncellemeleri,
- Çapraz bulaşma risklerini değerlendirmeleri,
- Personellerini alerjen yönetimi konusunda eğitmeleri,
- Menü değişikliklerinde alerjen tablolarını güncel tutmaları
önem taşımaktadır.